Το σύνδρομο People Pleaser, και πως να θεραπευτείς από αυτό

Σου έχει τύχει ποτέ, να λες ναι στους άλλους, όταν πραγματικά θέλεις να πεις ένα μεγάλο βροντερό “Όχι”? Έχεις πιάσει τον εαυτό σου να αποζητάς απεγνωσμένα την έγκριση των άλλων, όπως ένας εθισμένος αποζητά τη δόση του? Ή να κάνεις υπερβολές προσπαθώντας να τους κάνεις όλους χαρούμενους?

Αν ναι, και μάλιστα, αν το κάνεις συχνά, συγχαρητήρια (με την κακή έννοια), πάσχεις και εσύ από την διάσημη ασθένεια, που διατυπώνεται καλύτερα στα αγγλικά: “ The disease to please” ή αλλιώς το σύνδρομο people-pleaser.

Χαρακτηριστικό αυτής της ασθένειας, είναι η εμμονή του ατόμου να είναι υπέροχο και ευχάριστο προς τους άλλους,  κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες. Να κάνει τα πάντα για να νιώθουν οι γύρω του καλά και ευχαριστημένοι, απόλυτα πεπεισμένο ότι αυτό εξαρτάται από το ίδιο. 

Εάν για χρόνια παίζεις αυτό τον ρόλο, γνωρίζεις πολύ καλά σε τι αναφέρομαι. Μπορεί ακόμα και να μιλάς απολογητικά για αυτό στους δικούς σου ανθρώπους, γνωρίζοντας ότι σε κρατάει πίσω. Και ξέρεις πολύ καλά με ποιον τρόπο δεν σε αφήνει να προχωρήσεις. Ίσως λες ναι σε εργασίες που θα σου σπαταλήσουν το χρόνο, αποφέροντας σου ελάχιστα οφέλη. Ή περνάς πολύ χρόνος με τον να ασχολείσαι με ανθρώπους που συνεχώς παραπονούνται για τη ζωή τους και μετά αναρωτιέσαι τι έκανες για να τους προσελκύσεις.  Ίσως μπλέκεις με συναδέλφους που έχουν την ικανότητα να δημιουργούν δράματα και τους οποίους οι άλλοι φαίνεται να αποφεύγουν με επιδεξιότητα. Και ενώ και ο ίδιος αποφασίζεις να απομακρυνθείς από αυτούς, καταλήγεις δέσμιος στο τοξικό τους περιβάλλον. 

Η ασθένεια μπορεί να υπονομεύσει την ικανότητά σου να λαμβάνεις συγκεκριμένες αποφάσεις προς όφελος σου και να τις τηρείς, επειδή προσπαθείς πάντα να κρατήσεις τις ισορροπίες ώστε να είναι όλοι ευχαριστημένοι. Αυτό φυσικά, μπορεί να βλάψει την κρίση σου και να σε κάνει ευάλωτο σε χειριστικούς ανθρώπους, που ξέρουν πώς να χρησιμοποιούν την ενοχή για να κάνουν τους άλλους να ικανοποιήσουν τις ανάγκες τους. Μπορεί να σου στερήσει την ικανότητα να ενεργείς αυθεντικά, φοβούμενος ότι θα απογοητεύσεις τους άλλους ή ότι θα τους κάνεις ακόμη και προσωρινά δυστυχισμένους. Μπορεί να σε κάνει έναν αναξιόπιστο συνεργάτη επειδή παρασύρεσαι τόσο εύκολα. Μπορεί τέλος, να σε αποσπάσει από τον σκοπό σου, με το να σπαταλήσεις το χρόνο και τα ταλέντα σου για τους άλλους. 

 Η συγκεκριμένη ασθένεια, κάθε άλλο παρά ευχάριστη είναι. Ειδικά για την καριέρα σου, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί και δηλητηριώδης. 

Εμφανίζεται δε πιο συχνά στις γυναίκες, στοιχείο που τις εμποδίζει να ανέλθουν σε ανώτερες θέσεις, σε σχέση με τους άντρες. 

Από τη μία πλευρά, οι γυναίκες παροτρύνονται να «προχωρήσουν» και να φιλοδοξούν να ηγηθούν στο υψηλότερο επίπεδο. Από την άλλη, προειδοποιούνται για τις συνέπειες της έλλειψης σχεδόν κάθε δραστηριότητας που αφορά τα παιδιά τους, την προσωπική τους ζωή, την οικογένεια τους. Το γεγονός ότι η ισορροπία πλέον περιγράφεται πιο συχνά ως “ολοκλήρωση εργασίας-ζωής” δεν αλλάζει το βασικό μήνυμα, το οποίο είναι ότι οι γυναίκες μπορούν να “τα έχουν όλα” και είναι μοιραία ελαττωματικές αν δεν το κάνουν. Να μία ωραία παγίδα για να αποκτήσεις το σύνδρομο: “Όλα τα μπορώ και όλοι θα είναι απόλυτα ευχαριστημένοι μαζί μου. Συνεχώς και με κάθε κόστος. “

Πως μπορείς να απαλλαγείς από αυτή την ασθένεια?

Για να διατηρήσεις την ηρεμία σου, σε ένα περιβάλλον που κοχλάζει, πρώτα από όλα θα πρέπει να σκεφτείς προσεκτικά τις προτεραιότητες σου. Όχι αυτό που θα ευχαριστούσε τους άλλους, όχι αυτό που θα έκανε όλους να πιστεύουν ότι είσαι το πιο υπέροχο άτομο με το οποίο έχουν συνεργαστεί ή γνωρίσει, αλλά αυτό που θέλεις εσύ να είσαι και να πετύχεις στη ζωή σου και το νιώθεις στα βάθη της καρδιάς σου. 

Το να μάθεις να λες όχι είναι μια διαδικασία, όχι ένα γεγονός. Είναι ένα ταξίδι βήμα προς βήμα που απαιτεί δέσμευση για τον εαυτό σου πρώτα. Και κάθε φορά που αντιμετωπίζεις την επιλογή να πεις ναι ή όχι, κάθε φορά, το ταξίδι θα απαιτεί μία εκ νέου δέσμευση για τον εαυτό σου. Θυμήσου να λες ναι στο όραμα σου, στους στόχους σου και να τηρείς τα όρια που εσύ έχεις θέσει. 

Γιατί κάθε φορά που λες ναι στον εαυτό σου, ενισχύεις τη σχέση σου μαζί του και θεραπεύεσαι από την ασθένεια του να ευχαριστείς τους άλλους.